KÜRTLER ve HDP

KÜRTLER ve HDP

Portresi_gulumseyen

 

Prof. Dr. D. Ali ERCAN

 

 

Değerli arkadaşlar,  

Cumhuriyetin ilanından sonra Türkiye’de ilk nüfus sayımı 20 Ekim 1927′de yapıldı.
O zaman Türkiye’nin nüfusu 13,6 milyon bulunmuştu; Anadili Kürtçe/Zazaca olan yurttaşların sayısı 1,1 milyondu, yani toplam nüfusun % 8 kadarını Kürt Yurttaşlar oluşturuyordu.

2000 yılında Erciyes, İnönü ve Fırat Üniversitelerinin ortak projesi kapsamında,
Prof. Şaban Kuzgun başkanlığındaki bir araştırma grubu, Türkiye’deki Kürt sayısını
12,6 milyon olarak beliremişti (%20). Bu bulguya göre, 1927-2000 arasında
Kürt nüfus yıllık ortalama binde 34 artmış görünüyordu (Kadın Başına ort. 4 çocuk).
2000’den bu yana kadın başına ortalama 3 çocuk hesabıyla (yıllık nüfus artış hızı
binde 16),

2015 yılı için Kürt nüfus 12,6 x (1,016)15 = 16,0 milyon bulunuyor;
yani ’78 milyonluk nüfusumuzun %20,5 kadarını Kürt yurttaşlar oluşturuyor’ diyebiliriz. Doğu-Batı arasındaki doğum hızı farkından 1927’de % 8,1 oranında olan Kürt Nüfus,
bugün %20,5
oranına ulaşmıştır…

***

7 Haziran 2015 Milletvekili genel seçiminde HDP Türkiye genelinde %13,1 oranında
geçerli oy alarak barajı aşmış ve 80 Milletvekili ile Meclise girmiştir.
Meclisteki oy oranına bakılacak olursa, 75 Milletvekili alması gereken HDP,
Seçim yasasının azizliği ile,5 milletvekili fazladan çıkarmış oldu.

*

2011’de Türkiye genelinde 2,5 milyon oy (%5,8) alarak 36 bağımsız milletvekili ile Meclise giren BDP/HDP İstanbul (3), Adana (1) ve Mersin (1) dışındaki 31 milletvekilini  Doğu Bölgesindeki 14 İlden Kars (1), Iğdır (1), Ağrı (1), Van (4), Hakkâri (3), Şırnak (3), Batman (2), Siirt (1), Bitlis (1), Bingöl (1), Muş (2), Mardin (3), Urfa (2), Diyarbakır (6) çıkarmıştı. BDP Doğuda ortalama %30 oy almıştı.

*

2015 seçiminde büyük bir patlama yaparak Türkiye genelinde 27 ilde 6,1 milyon oy alan HDP; İstanbul (11), İzmir (2), Bursa (1), Kocaeli (1), Antalya (1), Mersin (2), Adana (2) ve Ankara (1) dışındaki 19 ilin bulunduğu Doğu/Güneydoğu bölgesinden oyların
ortalama %62’sini alarak 59 milletvekili çıkardı. Ancak aşağıdaki haritada da görüldüğü gibi, HDP bir bölge Partisi olmak özelliğini büyük ölçüde koruyor.

Türkiye nüfusunun kabaca 1/8’inin yaşadığı bu bölgedeki Kürt nüfus yaklaşık
7 milyondur; geri kalan 9 milyon, Türkiye’nin öbür bölgelerinde
(büyük İllerde) yaşamaktadır.

2015 seçiminde Partilerin önde olduğu iller. CHP, AKP, MHP, HDP..

Displaying

2015 seçiminde geçerli Kürt oylarının toplamı 0,2015 x 46,16 = 9,46 milyondur;
bu oyların %60 kadarı HDP’ye gitti. HDP’nin Ülke genelinde aldığı 6,1 milyon oy’un
3,7 milyonu 7 milyon Kürt’ün yaşadığı Doğu bölgesinden, 2 milyon kadarı da
9 milyon Kürt’ün yaşadığı Batı bölgesinden geldi.

Şekil 1. Türkiye’de Kürt nüfusun şematik dağılımı. Türkiye toplam nüfusunun
%13’ü
(Tablo 1’deki İller) Türkiye topraklarının %21’i üzerinde yaşıyor.
Bu bölgedeki halkın ortalama %70’ini, öbür bölgelerdeki halkın ortalama
%13’ünü Kürt yurttaşlar oluşturuyor. 

Displaying image.png

Açıkça görülüyor ki, Türkiye’de Kürtlerin yaklaşık % 40 kadarı HDP ye oy vermediler.

Doğu Bölgesindeki Kürtlerin %87’si oylarını HDP için kullanırken, Batıda bu oran %39’da kaldı ! (İlk günkü kaba kestirimimde destek oylarının 1,5 milyon kadar olabileceğinden
söz etmiştim; şimdi hesaplamalardan sonra görülüyor ki, Kürt olmayan destek oyları
en çok 380 bin kadardır)
 Sonuçta, Doğu bölgesindeki 17 ilde, ortalama %62 oy alan HDP, Batıda ortalama %6’da kaldı ve Türkiye ortalaması % 13,1 oldu.

Özetleyecek olursak;

  • Türkiye’de nüfusun %20,5’i Kürt yurttaşlardan oluşuyor.
  • Kürt seçmenin % 40 kadarı HDP’ye oy vermedi.
  • Doğu ve Batı bölgelerindeki Kürtlerin HDP konusunda davranışları çok farklı; Doğudakiler HDP’yi daha yüksek oranda destekliyorlar (zorunluk ?)
    (AS: silahların gölgesinde gizli değil HDP’ye açık oy kullanıldı; AKP göz yumdu!?)
  • HDP’nin %10 barajını aşması için verilen (Kürt olmayan) destek oylarının toplamı
    yalnızca 380 bin kadardır. (AS: Bu da düz hesapla CHP’ye en az 4 vekil yitiğidir..)

HDP bu durumuyla, ne tümden bir Kürt Partisi, ne de tümüyle bir Türkiye Partisi görüntüsünde…

Umarız şimdiki HDP yöneticileri, başta Demirtaş“Barış içinde kardeşçe bir arada yaşamak” içerikli söylemlerinde içtenliklidirler ve işleri bittikten sonra deliğe süpürülecek intermezzo (ara oyun) piyonları (AS: emperyalizmin!) olmamışlardır!?

Etnik ve dinsel söylemlerde bulunmayan, Laik Cumhuriyetten yana,
gerçek bir Türkiye Partisi olmak yönündeki gelişimlerini sürdürmeleri
en büyük dileğimizdir. (AS: Böyle yap-a-mayacaklarsa kendilerini feshetmeleri
gerektiğini bu sitede yazmıştık..)

(Her ne denli halkın istenci dışında, Seçim yasası aracılığı ile 2 milyon oy ‘legal olarak’ çalındı* ise de!)

Seçimde sandıklara sahip çıkmak sorumluluğunu gösteren Vatandaş,
şimdi de Meclise sahip çıkmalıdır.

Sevgilerimle. æ
14 Haziran 2015, Ankara

Tablo 1. HDP’nin 7 Haziran. 015 seçiminde Doğu illerindeki oy oranları.
(Erzurum ve Antep tabloya alınmadı) Bu 17 İlde toplam nüfusun % 70 kadarını
Kürtler
oluşturmaktadır. Türkiye genelinde nüfus yoğunluğu km2 ye ~100 kişi iken, buralarda km2 ye 60 kişi düşüyor. Bölge halkı TBMM’de temsil açısından da avantajlı konumdadır. Türkiye nüfusuna oranla 70 Milletvekili çıkarması gerekirken,
bu bölge Seçim Yasasındaki (+1 kontenjan) kuralından dolayı 78 Milletvekili çıkarıyor; bölgede 1 Milletvekili çıkarmak için ortalama 75 bin oy gerekirken, İstanbul’da 97 bin oy gerekiyor. Tunceli’de 16 bin oyla bir Millet vekili seçilebiliyor!

Vilayet Alan( km2 ) Nüfus( Bin ) MilletvekiliHDP HDP Oyoranı (%)
Ardahan 5576 101 2 1 30
Kars 9442 296 3 2 43
Iğdır 3588 192 2 2 56
Ağrı 11376 549 4 4 77
Van 21334 1085 8 7 74
Hakkari 9521 276 3 3 85
Şırnak 6904 489 4 4 84
Siirt 6182 318 3 2 65
Bitlis 10582 338 3 2 59
Muş 8196 411 3 2 70
Batman 4654 558 4 3 71
Mardin 8858 789 6 5 72
Urfa 19451 1846 12 5 38
Diyarbakır 15272 1635 11 10 78
Adıyaman 7871 598 5 1 23
Tunceli 7774 87 2 2 60
Bingöl 8253 266 3 1 41
Toplam 164834 9834 78 56 ort.  62

Dosyanın pdf biçimi : KURTLER_ve_HDP_14.6.2015
_________________

*CHP ve MHP toplamda AKP kadar oy aldılar, ama AKP 46 Milletvekili daha çok çıkardı! Baraj altında kalan Partilerin oyları da hesaba katılırsa, Meclise yansıyan oyların karşılığında AKP +21, HDP +5 Milletvekili fazla çıkardılar. CHP ve MHP 13’er Milletvekili eksik çıkardılar. Daha önceki iletimde +/- farklarını toplayarak yanlışlıkla
2 yerine 4 milyon demişim legal oy hırsızlığı için; özür dilerim. æ

Yayınlayan

Ahmet SALTIK

Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof.Dr. Ahmet SALTIK’ın özgeçmişi için manşette tıklayınız: CV_Ahmet_SALTIK

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir